1- دانشجوی دکترا، گرایش حقوق خصوصی، دانشگاه ارومیه، ایران 2- گروه فقه و حقوق اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، دانشگاه ارومیه، ایران. ، jmohammadhasan3@gmail.com 3- گروه فقه و حقوق اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، دانشگاه ارومیه، ایران.
چکیده: (1191 مشاهده)
زمینه: قرارداد تحمیلی توافقی بین طرفین است که به موجب آن یکی از طرفین (کسی که قدرت چانه زنی بالاتری دارد) تمام یا بیشتر شرایط قرارداد را تعیین میکند. طرف مقابل (کسی که قدرت چانه زنی ضعیف تری دارد) اهرم کمتری برای مذاکره برای شرایط معقول دارد یا اصلاً ندارد. بر همین اساس توجه اصول اخلاقی، برای حمایت از طرف ضعیف قرارداد اهمیت دارد. از این رو پژوهش حاضر با هدف بررسیبایسته های اخلاقی در قراردادهای تحمیلی برای حمایت از طرف ضعیف و مصرف کننده شکل گرفت. نتیجه گیری: در قراردادها، شروطی پیش بینی شده است که در ظاهر از اصل صحت تبعیت نموده و بر اساس اصولقراردادی صحیح منقرارداد میگردد اما به خودی خود به نحوی شروط تحمیلی بوده است که به دلیل سوءاستفاده از موقعیت برتر یک طرف در قرارداد به طرف دیگر تحمیل گردیده است. با توجه به اینکه در قانون قرارداد تحمیلی یک قرارداد صحیح بوده و وجود آن در معاملات و مبادلات امروزی اجتناب ناپذیر است، عدالت و انصاف اقتضاء میکند که طرف ضعیف از طرف شارع و قانونگذار مورد حمایت قرار گیرد. آنچه منافع طرف ضعیف را در عقود تحمیلی تأمین می کند، تعدیل یا حذف شروط ناعادلانه و غیرمنصفانه با حفظ اصل قرارداد است و البته تنها ضمانت اجراهای بطلان و فسخ و عدم نفوذ نمیتواند منافع طرف ضعیفی را که نیازمند به انعقاد قرارداد است، تأمین کند.
